Wat dan wel?
Verduurzaam het pand en klaar ben je, zou je denken. Maar de werkelijkheid is minder eenvoudig. Ruth legt uit: ‘Het is een ingewikkeld gebouw. We delen het erf met twee panden met een instelling voor ouderenzorg. Er is dus veel overleg nodig over de plannen. Daarbij gaat al het onderhoud in samenspraak met de verhuurder.’ En ondertussen moet er iets gebeuren. Daarom bekijken Ruth, Monique en Mario samen wat er wél kan om het binnenklimaat beheersbaar te houden. Zo liet de JP eerder al screens voor de ramen installeren. Mario: ‘Fantastisch, dat is echt de beste manier. ‘s Ochtends doe je ze tijdig omlaag, waarmee je de hitte buitenshuis houdt. Je moet dat alleen wel op tijd doen.’ Ruth: ‘Precies dat is lastig, niet iedereen die we ondersteunen begrijpt hoe dat werkt.’ Monique: ‘Hoe mooi als ze met één druk op de knop omhoog en omlaag kunnen? Tegelijkertijd wil je ook dat mensen zelf de regie erover houden. De opties onderzoeken we nu met de verhuurder.’ Ruth gaat verder: ‘Al hebben we screens, het vraagt ook om bewustwording bij onszelf en het meenemen van cliënten daarin. Het is óók gedrag.’

Bewustwording
En daar stipt Ruth een belangrijk onderwerp aan: bewustwording. Monique: ‘Dat is breed: hoe werk je met screens, wanneer zet je een airco aan, hoe scheid je afval? Daarin kunnen we nog een slag maken. De gesprekken voeren we in het team gelukkig wel.’ Ruth: ‘En iedereen is daar ook anders in, hè. Dat is ook goed. De één scheidt thuis het afval wel, de ander niet. En mensen nemen die kennis en ervaring ook van thuis mee. Zoals over gezonde voeding, het achter je dichttrekken van deuren of gewoon eens wat vaker een warme trui dragen. Mooi om het ook op het werk daarover met elkaar te hebben.’ ‘Eerst het gesprek, daarna de vervolgstappen’, zegt Monique. ‘We zitten echt nog in een onderzoekende fase.’
Kleine stappen
Goed nieuws, want volgens Mario hoeven die vervolgstappen niet altijd ingrijpend te zijn. ‘We zeggen bij de JP: hoe doe je het thuis? Zelf maak ik thuis bijvoorbeeld soep van eten dat ik overhoud. Je kunt ook kliekjes invriezen en een kliekjesdag houden. Kleine dingen waaruit je winst behaalt. En kijk naar afval, over het scheiden ervan kun je afspraken maken.’ Nu gebeurt dat al bij Erve ’t Leppink en zijn ze zelfs trotse bezitter van een ‘klikopark’. Wel heeft dat volgens de coördinatoren doorlopend aandacht nodig. Ruth: ‘Als je dat goed wilt doen, neem je daarin de mensen mee die je ondersteunt. Ook zij hebben een huishouden en brengen afval weg. Daar ligt dus ook een ondersteuningsvraag. Niet alleen over afval trouwens, maar ook in de begeleiding bij het gebruik van de verwarming en wanneer je het raam openzet en wanneer niet.’
Kennis en handvatten
‘Om bewuster te worden, heb je kennis nodig’, vindt Monique. ‘Want duurzaamheid is zo’n breed begrip… waar begin je?’ Om locaties te inspireren en handvatten te geven, heeft Mario een aantal ideeën. Bijvoorbeeld een ‘keuzeladder’ die inzicht geeft in mogelijkheden. Daarop staan airco’s op de onderste trede. ‘Het liefst begin je in de natuur en plant je bomen of kies je voor een groendak. Supermooi, maar dat kan niet overal en een groendak is duur. Dus het moet ook realistisch zijn en passen bij de locatie. Daar kun je de ladder voor gebruiken.’
